Son günlerde sosyal medyada paylaşılan, mavi zemin üzerinde beyaz baklava sembollü yeni trafik levhasının Türkiye yollarına geleceği iddia edildi. Bir sosyal medya paylaşımında bu levhanın Türkiye’de kullanılacağı belirtilse de araştırmalarımızda haber sitelerinde bu levhanın Avrupa Birliği ülkelerinde kullanılacağına yer verilmiş. Örneğin yerel bir sitede, “Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri otoyollarında radikal bir düzenleme hayata geçirildi” ve “İlk olarak ABD’de siyah zemin üzerine beyaz elmas sembolüyle başlayan ve “High-Occupancy Vehicle (HOV) Lane” (Çoklu Yolcu Şeridi) olarak bilinen bu sistem, şimdi modernize edilmiş haliyle Avrupa Birliği ülkelerinin de otoyollarını süslemeye başladı” denilmiş. Peki hangisi doğru? Baklava dilimi sembollü bu trafik levhası Türkiye’de mi yoksa başka ülkelerde mi kullanılmaya başlandı?
EDİTÖR: DEMET İLCE
Yaptığımız araştırmalarda, mavi zemin üzerine beyaz baklava sembollü trafik levhasının Türkiye’de resmi trafik levhaları arasında şu anda standart olarak yer almadığını fakat başka ülkelerde yeni bir uygulama kapsamında kullanılmaya başlandığını görüyoruz.
Resmi trafik levhaları Karayolları Genel Müdürlüğü’nün el kitabıyla belirleniyor. Bu kitapta mavi zemin üzerine sadece bir ‘romb’ sembolü gösteren bir levha tanımlanmamış. Resmi dokümanda ‘önceliği olan yol’ gibi öncelik ve bilgiye dair levhalar var ancak onların sembolü farklı. Mavi zemin üzerine sadece romb sembolü yok.
Baklava Dilimli Trafik Levhasının (Romb Sembolü) Anlamı Ne?
Bu sembol, özel şerit/car pool (HOV) şeridi ya da belirli araçlara ayrılmış şeritleri belirtmek için kullanılıyor. Belirtilen şeritte herkes serbestçe seyahat edemez. Sadece toplu taşıma, taksi, elektrikli araçlar ya da en az 2 kişi taşıyan araçlar gibi belirli kategoriler bu şeridi kullanabilir. Bu tür uygulama, Avrupa’da bazı ülkelerde deneniyor ve bu anlamla ilişkilendiriliyor. Fakat dediğimiz gibi Türkiye’nin resmi trafik işaretleri sisteminde bu levha en azından şimdilik bulunmuyor.
Trafik İşaretleri El Kitabı’na Göre Mavi Levhaların Anlamı Ne?
Türkiye’de mavi zeminli trafik levhaları, genelde bilgi, yönlendirme veya zorunluluk bildiriyor. Mavi zemin ve beyaz ok; zorunlu yön, mecburi yol gibi düzenlemeleri gösteriyor. Dikdörtgen mavi levhalar ise bilgi ve navigasyon sağlıyor.
Baklava Dilimli Şeritleri Kimler Kullanabiliyor?
- Sadece sürücü bulunan araçlar giremez
- Toplu taşıma araçları, Elektrikli/hidrojen gibi çevre dostu araçlar,
- Taksi gibi belirli araçlar,
- En az iki kişi taşıyan araçlar kullanabilir.
Bu Levha Hangi Ülkelerde Kullanılıyor?
Bu sistem ABD’de zaten yıllardır ‘diamond lane/HOV’ olarak biliniyor ve beyaz elmas sembolüyle siyah zeminde veya levhada kullanılıyor. Fransa’nın Lyon, Strazburg, Grenoble gibi şehirlerinde ‘baklava/elmas’ sembollü trafik levhası kullanılıyor. Avrupa Birliği genelinde bu levhanın kullanımının yaygınlaştırılması planlanıyor. Diğer yandan Almanya, İspanya gibi bazı ülkelerde de benzer uygulamalar geçildiği haberlerde yer alıyor.
Ancak bazı haber sitelerinde bu levhanın ‘tüm Avrupa’ya yayılıyor’ iddiası oldukça abartılı. Bazı sitelerde her ne kadar Almanya’nın bu sembolü kullandığı söylense de Almanya, bu sembolü ulusal trafik yönetmeliğine henüz resmen eklememiş. İspanya’da da henüz yaygın veya ulusal çapta kullanılan bir sistem değil. Ayrıca AB’nin de ‘standartlaştırılmış yeni bir trafik levhası’ gibi bir duyurusu bulunmuyor.
Levhayı Bilmeyenlere Ceza mı Uygulanacak?
Hürriyet ve Yeni Şafak gibi haber sitelerinde, bu levhayı bilmeyenlere ağır cezalar uygulanacağına yer verilmiş. Ancak ne ABD’de, ne AB’de ne de Fransa’da bu ifadenin resmi bir dayanağı yok. Doğru olan şeyse HOV/araç paylaşım şeridine izinsiz giren sürücülere ceza kesileceği.
Sonuç olarak; sosyal medyada yapılan “Türkiye yollarına yeni bir trafik levhası ekleniyor.” Şeklinde paylaşılan iddia yanlış. Bu levha şu anda Türkiye yollarında bulunmuyor ve gelip gelmeyeceği ise bilinmiyor. Türkiye’de Karayolları Genel Müdürlüğü ve Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından yapılmış resmi bir duyuru bulunmuyor. ABD’de uzun yıllardır HOV (High-Occupancy Vehicle / Çoklu Yolcu Şeridi) sistemleri mevcut ve bu şeritler elmas sembolü ile gösteriliyor. Fransa’da da otoyollar ve bazu şehir yollarında aktif kullanım mevcut. Bazı haberlerde İspanya trafik otoritesinin HOV/VAO benzeri düzenlemeler için elmas sembolünü benimsediği veya incelediği belirtilmiş. Özellikle Madrid çevresinde VAO (Vehículos de Alta Ocupación) benzeri sistemler ve elmas sembolü üzerine çalışmalar olduğu aktarılmış.
Birçok haber sitesinde bu sembolün Avrupa’da yaygınlaştırılacağı yönünde yazılar mevcut. Ancak dediğimiz gibi bunların çoğu resmi AB standardı değil. Almanya, İsviçre, Hollanda vb. ülkelerde trafik profesyonelleri veya bazı kaynaklar, bu tür HOV benzeri sistemlerin bazen tartışma aşamasında olduğunu yazsa da resmi ulusal trafik işaretleri listesine bu sembol henüz standart olarak eklenmiş değil.
KAYNAKLAR:
https://www.medyatava.com/yasam/beyaz-elmas-trafik-levhasi-tanitildi-iste-anlami-427903
https://www.beyazgundem.com/avrupada-trafikte-yeni-donem-baklava-dilimli-seritler-yollarda
https://en.wikipedia.org/wiki/Diamond_lane
https://mutcd.fhwa.dot.gov/htm/2009/part2/part2g.htm
https://www.muhalif.com.tr/bilgi-noktasi/baklava-dilimli-trafik-levhasi-ne-anlama-geliyor/721992
İddialar ve Gerçekler 
Yorum bırakın