Yapay zeka alanında çalışan bir ABD merkezli teknoloji şirketi olan Anthropic’in milyonlarca kitabı taramak için kullandığı iddia edilen depo sosyal medyada paylaşıldı. İddiaya göre, kitaplar tarandıktan sonra imha ediliyor. Peki bu doğru mu, gerçek ne?

EDİTÖR: DEMET İLCE

Öncelikle fotoğraf gerçek mi değil mi ona bakalım… Söz konusu fotoğrafa ilişkin “bu şöyle bir depo ve Anthropic burada milyonlarca kitabı tarıyor’ şeklinde resmi bir açıklama bulunmuyor. Fakat birçok kaynakta bu tarz bir depo görüntüsünün, mahkeme dosyalarında geçen ‘kitap tarama/depo’ örneği ile ilişkilendirildiği yazılmış, özellikle Anthropic’in Project Panama diye anılan çalışmasıyla beraber. Paylaşılan fotoğrafın birebir Anthropic’e ait depoya içerden çekilmiş resmi bir kanıt fotoğrafı olduğu doğrulanmamış. Yani bu fotoğraf, olayı anlatmak için kullanılan temsili bir görsel olabilir. Öyle ki bununla ilgili kamuya açık bir bilgi bulunmuyor.

Şimdi gelelim gerçekte neler olduğuna…

Son dönemde, Anthropic için kitaplar ile ilgili bir yasal süreç gündeme geldi. Project Panama isimli proje, Anthropic’in AI modelleri için milyonlarca fiziksel kitabı satın alıp, parçalayıp yani ciltlerini açıp, sayfalarını dijital olarak tarayıp sonra kağıtlarını atma işlemini barındırıyordu. Kitaplar fiziksel olarak satın alındı, ciltler söküldü, sayfalar tarandı, fiziksel kopyalar geri dönüştürülmek üzere imha edildi. Bu bilgi, telif hakkı davası sırasında açığa çıkan mahkeme belgelerine dayanmakta.

Peki neden böyle yapıldı? Çünkü Anthropic, yazarlar ve yayınevleri tarafından açılan davalar sonrasında, telif hakkı iddialarıyla mücadele etmekte. Bazı eski kitaplardaki dijital korsan verilerini kullandığı için eleştirildi. Bu yüzden fiziksel kitapları satın alıp tarama yoluna gitti. Anthropic, bazı davalarda dijital korsan verilerle ilgili olarak 1,5 milyar dolar seviyesinde bir telif ödemeyi kabul etti ancak bunun kendi eğitim modellerine zararı ya da suçlu kabul edildiği anlamına gelmemekte. Federal bir yargıç, eğitmek için kitapların dönüştürücü kullanımının bazı durumlarda adil kullanım sayılabileceğini belirtti. Bu durum, henüz tüm kitaplar için netleşmedi.

Sonuç olarak; Washington Post ve diğer haberler, Anthropic’in Project Panama isimli gizli bir planı olduğunu, 2024 başında bu planı yürüttüğünü ve proje belgelerinin bir telif hakkı davasında mahkeme tarafından açıklanan dosyalarda yer aldığını yazdı. Birçok haberde, şirketin çevrimiçi perakendecilerde milyonlarca basılı kitabı satın alıp ciltlerini çözerek sayfalarını taradığı ve ardından kağıtları geri dönüşüme yolladığı bildirildi. Bazı raporlarda ise projenin hedefinin dünya üzerindeki tüm kitapları taramak olduğundan bahsedildi. Ancak miktar olarak ‘milyonlarca kitap’ gibi resmi rakam henüz kurumlar tarafından doğrulanmadı. Diğer yandan Anthropic, 2025’te yazarların açtığı bir telif hakkı davasını yaklaşık 1,5 milyar dolar civarında bir uzlaşma ile kapattı. ABD Federal Mahkemesi, Anthropic’in yasal yollardan satın aldığı kitapları tarayıp AI eğitimi için kullanmasının adil kullanım kapsamında değerlendirilebileceğine hükmetti. Ancak aynı davada, korsan dijital kitap kopyaları kullanma konusu farklı bir değerlendirmeye tabi tutuldu ve bunun adil kullanım kapsamına girmediğine dair bir kısım karar bırakıldı. Mahkeme evrakları, Anthropic’in modellerini eğitmek için sadece yasal yollardan satın alınmış basılı kitaplarla yetinmediğini, ayrıca LibGen, Books3 gibi pirat kitap kaynaklarını da indirip dijital bir kütüphane oluşturduğu iddialarına yer verdi. Peki son olarak diğer şirketler de kitaplarla AI eğitiminde yarıştı mı?

Belgeler, Meta, Google,OpenAI gibi büyük şirketlerin de LLM eğitim veri havuzlarını genişletmek için kitap gibi içeriklere yöneldiğini gösterdi. Bu şirketlerin yöntemleri ve telif hukuku yaklaşımları farklı olsa da benzer hukuki tartışmalar gündemdeydi.

KAYNAKLAR:

https://t24.com.tr/haber/yapay-zekayi-egitmek-icin-milyonlarca-kitap-imha-edildi,1295175

https://www.idnfinancials.com/news/61008/project-panama-anthropic-destroys-2-million-books-for-ai

https://www.chosun.com/english/industry-en/2026/01/28/CGY3JHGJXFHMZPKGWXS3W5X2SQ/

https://www.chip.com.tr/guncel/anthropic-korsan-kitaplarla-yapay-zeka-egitimi-nedeniyle-15-milyar-dolar-odeyecek_172485.html

https://www.nefes.com.tr/yapay-zeka-yazarlara-telif-odeyecek-60132

https://www.washingtonpost.com/technology/2026/01/27/anthropic-ai-scan-destroy-books/

https://en.wikipedia.org/wiki/Anthropic

https://www.odatv.com/bilim-ve-teknoloji/yapay-zekadan-kitap-yagmasi-nedir-bu-panama-projesi-2-milyon-imha-120135316

https://www.vktr.com/ai-technology/judge-backs-anthropic-ai-training-on-legal-books-ruled-fair-use/

https://www.ideastream.org/2025-09-05/anthropic-to-pay-authors-1-5b-to-settle-lawsuit-over-pirated-chatbot-training-material

Yorum bırakın

İDDİALAR VE GERÇEKLER…

Hayatımızın birçok alanında uzun yıllar etkisi olabilecek iddiaların peşinden gidiyor gerçekleri araştırıyoruz.

~ İddialar ve Gerçekler Ekibi