İran, Doğu Horasan’da 61 Milyon Tondan Fazla Altın Cevheri Bulunan Altın Yatağı mı Keşfetti?

İran’ın Doğu Horasan’da 61 milyon tonun üzerinde altın cevheri bulunan büyük bir altın yatağı keşfettiği söyleniyor. Bu iddia doğru mu?

EDİTÖR: DEMET İLCE

“İran altın yatağı keşfetti” şeklinde yaptığımız aratmalarda, birçok yerli haber sitesinde konunun haberleştirildiğini görüyoruz. ‘İran’da dudak uçuklatan keşif’, ’61 milyon tondan fazla! Türkiye’nin yanı başında dev altın keşfi’ gibi başlıklarla haberleştirilmiş. Aynı şekilde yabancı birçok kaynakta da konuya yer verilmiş.

İran Sanayi ve Madencilik Bakanlığı, Güney Horasan eyaletindeki “Shadan” adlı maden sahasında 61 milyon tonluk altın rezervi keşfettiklerini duyurmuş. Yani iddia doğru. Ancak bazı medya kaynaklarında “61 milyon tondan fazla” olarak verilmiş. Bu doğru değil. İran devlet medyası ’61 milyon ton’ olarak kullanmış. Şimdi haberi daha yakından inceleyelim.

Shadan maden sahası adlı sahada, 61 milyon tonluk altın cevheri rezervi bulunduğu bildirilmiş. Bu rakamın içeriği olarak 7,95 milyon ton oksit altın cevheri ve 53,1 milyon ton sülfürlü altın cevheri olduğu ifade edilmiş. Keşif, İran’ın doğusundaki Güney/Doğu Horasan bölgesinde olmuş ve madenin ülkenin büyük altın rezervleri arasına alındığı açıklanmış. AFP gibi uluslararası haber kaynaklarında da bu duyuru yer almış.

61 Milyon Ton Saf Altın Değil, Cevher Rezervi

Ancak 61 milyon tonluk altın cevheri ifadesi, metal altın değil, ‘cevher’ olarak verilmiş. Cevher, altın içeren kaya veya toprak demek. Bu, 61 milyon ton saf altın anlamına gelmiyor. Cevherin içindeki saf altın oranı önemli. Bu oran ise açıklanmamış.

‘Rezerv’ olarak bildirilen 61 milyon ton genellikle ‘cevher rezervi’ veya ‘potansiyel rezerv’ tanımı. Bu tarz rakamlar, jeolojik tahminlere dayanabiliyor. Yani henüz çıkarılmış veya rafine edilmiş altın değil.

Yani evet, İran 2025 sonlarında Güney/Doğu Horasan’da Shadan sahasında büyük bir altın cevheri yatağı keşfetti. Ancak bu 61 milyon tonluk rakam saf altın değil, cevher rezervi.

Mehr News Agency’nin 30 Kasım 2025 tarihli haberinde, “Shadan gold mine in South Khorasan prov.” başlıklı makalede, Shadan altın madeninin İran’ın geniş altın rezervleri arasına alındığı, “kanıtlanmış reserv” değerinin 61 milyon ton olarak tahmin edildiği; bunun da 7.95 milyon ton oksit altın cevheri ve 53.1 milyon ton sülfürlü altın cevheri olarak dağıldığı bildirilmiş.

AFP ve diğer dış haber ajanslarında ise bu keşfin resmi olarak onaylandığı ve söz konusu rezerv değerlerinin artık doğrulanmış kaynaklar arasında yer aldığı ifade edilmiş.

Örneğin Kurdistan24’ün 2025 Aralık başı haberinde, ‘bakanlık tarafından resmi onay’ verildiği yazıyor. İran’a yakın veya İran medyasın referans yapan birçok ulusal ve uluslararası basında Fars News Agency kaynaklı haberler alıntılanarak aynı rakamlara yer verilmiş.

Ancak ne belirtilen rakamların saf altın karşılığı, ne de rezervin gerçekten ekonomik olarak çıkarılabilir kısmı konusunda jeolojik rapor veya kamuya açık bir doküman bulunmuyor.

Bu Keşif Ne Anlama Geliyor?

Yeni keşfin duyurulmasıyla beraber Shadan madeni, İran’da ‘ülkenin en büyük altın rezervlerinden biri’ olarak lanse ediliyor. Keşfin resmi onay alması ise madencilik planlarının önünü açıyor diyebiliriz. Rezervin 7.95 milyon ton oksit altın cevheri içermesi, bu tip cevherlerin işlenmesi genellikle sülfür cevherlerine göre daha kolay işlenebildiği için kısa vadeli üretim potansiyeli anlamında avantaj sağlıyor.

İran’ın altın ve maden varlıklarını güçlendirme arayışında olması; bu keşfin, döviz arzı, ihracat geliri ve ekonomik istikrar açısından ‘kritik stratejik hamle’ olduğu medyada vurgulanıyor.

Bölgedeki madencilik aktivitelerinin artması, bunun yerel istihdama, altyapıya, hizmet ve sanayi yatırımlarına ivme kazandırabileceği; sadece ‘maden’ değil ‘yerel kalkınma’ potansiyeli taşıdığı da yapılan yorumlar arasında.

KAYNAKLAR:

https://en.mehrnews.com/news/239349/Iran-discovers-new-gold-mine-in-South-Khorasan-prov

https://www.yenisafak.com/dunya/dudak-ucuklatan-altin-kesfi-61-milyon-tonluk-rezerv-bulundu-4775150

https://today.lorientlejour.com/article/1486872/iran-announces-discovery-of-major-gold-deposit-media.html