Çin’in Siçuan eyaletinin başkenti olan Chengdu’nun 1980 yılındaki ve günümüzdeki halini anlatan bir video sosyal medyada gündem oldu. Videoda Chengdu’nun 330 milyar ABD Doları GSYİH’ya ulaştığı, sakin bir şehirken nasıl bir güç merkezi haline geldiği anlatılıyor. Chengdu’nun yükselişini ‘olağanüstü’ şeklinde lanse eden video açıklamasında, bir zamanlar pandalarıyla tanınan Chengdu’nun artık Çin’de teknoloji ve finans ve inovasyonda lider konumda olduğuna yer verilmiş. Ayrıca şehirde 130’dan fazla gökdelen, 500 km’lik metro ağı ve 11 milyar dolarlık Tianfu Uluslararası Havalimanı’nı barındırdığı bilgisi bulunuyor. Videoyu izleyince şehrin bu inanılmaz dönüşümünü görmek gerçekten heyecan verici. Peki Chengdu hakkında söylenenler doğru mu? Video gerçeği mi yansıtıyor? Bu şehir yaklaşık 45 sene gibi bir sürede bu hale gelmiş olabilir mi?
EDİTÖR: DEMET İLCE
Chengdu’yu arama motorlarında arattığımızda görsellerde gerçekten de gökdelenlerle çevrili gelişmiş bir şehirle karşılaşıyoruz. ‘1980’lerde Chengdu’ olarak arattığımızda ise karşımıza Chengdu’nun arşiv görüntüleri olduğu iddia edilen videolar görüyoruz. Örneğin bir video ‘Beautiful places in China’ isimli bir Facebook hesabından paylaşılmış. Aynı şekilde Reddit uygulamasında da Chengdu’nun 1980 ve günümüzdeki farkını gösteren paylaşımlara ulaşmak mümkün. Ancak bu paylaşımların tamamen doğrulandığını ve her bir kare için güvenilir kaynaklarla teyit edildiğini söyleyemeyiz.
Örneğin Reddit’te paylaşılan şu görsele bakalım…

Bu görselin solundaki görüntü, Chengdu’nun o dönemki tipik şehir planlamasını, eski toplu taşıma araçlarını ve geniş caddelerini gösteriyor. Bu görüntü büyük olasılıkla doğru. Sağdaki görüntüde ise gökdelenler, ışıklandırmalar, genişleyen şehir yapısı gösteriliyor. Fakat burada bazı gökdelen ve ışıklandırmalara dijital eklemeler yapılmış olabilir. Bundan dolayı bu görüntü birebir bir tarihsel doğruluk sunmuyor olabilir.
Yukarda paylaşılan videoya gelince…
Videoda belirtilen ‘330 milyar ABD Doları’ gibi sayısal veriler veya ‘sessiz bir iç şehirden küresel güce dönüşme’ gibi iddialar kanıtlanmamış.
Ancak her ne kadar paylaşılan görsellerin doğruluğu muallakta olsa da Chengdu’nun geçmişten günümüze gerçekten olağanüstü bir şekilde gelişim gösterdiğini söyleyebiliriz. Nasıl mı? Bunun için öncelikle Chengdu’yu daha yakından tanıyalım…
Günümüzde Chengdu
Chengdu, 2023 itibarıyla 21,40 milyon civarında yerleşik nüfusa sahip. Şehirde kentleşme oranı ise %80,5.
Chengdu’nun 2024 yılında GSYİH’si 23.511,3 milyar CNY olarak açıklandı. Bu rakam bir önceki yıla göre %5,7 oranında büyüme olduğunu gösteriyor. Sektörel dağılımına baktığımızda tarım %1,9, sanayi sektörü %5,4 ve hizmet sektörü %6 oranında büyümüş.
Chengdu, dış ticarette de oldukça gelişmiş. 8.390 milliard CNY dış ticaret hacmine sahip ve 2024’te ihracatının %66,3’ü yüksek teknoloji ürünlerinden gelmiş.
Video açıklamasında da belirtildiği gibi Chendu’nun yeni ve büyük havalimanı Tianfu Uluslararası Havalimanı, 2021 yılında hizmete açılmış. Havalimanı açıldığında 3 pist ve 2 terminal ile çalışması ve yıllı kapasitesi başlangıçta 60 milyon yolcu olarak planlanmış. Ancak 3 yıl sonra toplam yolcu sayısı 88,38 milyona ulaşmış. 2025 itibarıyla bu havalimanında uluslararası ve bölgesel 68 uçuş rotası saptanmış. Ayrıca TFU, 2023 yılında Çin’deki yolcu trafiği açısından 5. Sırada konumlanmış.
Bu verilere baktığımızda Chengdu’nun ekonomik olarak gerçekten hızlı ve güçlü bir şekilde büyüyen bir şehir olduğunu kesin olarak söyleyebiliriz.

Peki 1980’lerde Chengdu nasıldı?
Doğrudan 1980’lerde Chengdu özelinde kaynak bulmak sınırlı olsa da bazı belgelere dayanan analizlere göre 1980’de şehrin nüfusu 822,54 bin kişi civarındaydı.
Şehir merkezi nüfusu ise yaklaşık olarak 238,31 bindir. Bu veriler o dönem Chengdu’nun metropol değil, orta büyüklükte bir şehir olduğunu gösteriyor.
1980’ler Reform ve Açılım dönemiydi. Sanayi ve yerel işletmelerde ‘sorumluluk/kar-muhafaza sistemi’ uygulanmaya başlandı.
1980’lerde şehirde bireysel ekonominin gelişmesine izin veren bazı politikalar uygulanmaya başlandı. Böylece küçük dükkanlar, atölyeler vs. şehirde artış gösterdi.
Ancak o dönemde lehirde hala sosyal konut sorunu yaşanıyordu. Konut başına düşen alan çok küçüktü. 1988 gibi kademeli konut sistemi başladı. Konut reformu yapıldı ve emlak şirketleri kurulmaya başlandı.
Şehrin o dönemki altyapısına baktığımızda ise ulaşım biçiminin güçlü olduğunu görebiliriz. Bisiklet trafiğinin yoğun olduğunu gösteren fotoğraf kanıtları mevcut. Şehrin dokusunda ise geleneksel yapılar, küçük sokaklar ve mahalle kültürünü görmek mümkün.
1980’li yılların başında kırsal nüfus kentlere göç ediyordu. Bu yüzden Sichuan yönetimi kırsal müfusu kente yönlendirmek amacıyla bazı politikalar geliştirdi. Kırsal inşaat işçileri, Chengdu gibi şehirlere yönlendirildi. Ayrıca bireysel iş kurma da kademeli olarak teşvik edildi.
Genel olarak toparlamak gerekirse 1980’lerde Chengdu’da bisiklet kullanımı yaygındı, sokaklar daha sadeydi. Konutların kalitesi zamanla yavaşladı ancak yükseldi. 1980’lerin Chengdu için bir geçiş dönemi olduğunu söyleyebiliriz.
KAYNAKLAR:
https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%87engdu
https://www.hongheiku.com/lishishuju/5856.html
https://www.sc.gov.cn/10462/10464/10465/10574/2013/12/3/10287317.shtml
https://zh.wikipedia.org/wiki/%E6%94%B9%E9%9D%A9%E5%BC%80%E6%94%BE
https://www.scspc.gov.cn/rdzt/gq70/hh70n/201909/t20190926_36682.html
https://finance.sina.cn/2019-11-12/detail-iihnzahi0238971.d.html
https://scsqw.cn/whzh/slzc1/content_16753
https://www.sc.gov.cn/10462/10464/10797/2021/8/2/e1b1b9c29a32459384d0f113c8ca9230.shtml

Yorum bırakın