Bu soru size ilk bakışta mantıksız gelebilir. Ancak bu fikri ciddiye alıp hayata geçiren biri var: Olexander Turin. 2016 yılında, Ukrayna’nın başkenti Kiev’de yaşayan 20 yaşındaki genç, yerel bir elektronik mağazasının kampanyasına katılmak için adını yasal olarak “iPhone Sim” olarak değiştirdi.

Mağaza, adını “iPhone 7” yapan ilk beş kişiye ücretsiz bir iPhone 7 hediye edeceğini duyurduğunda, Turin bu sıra dışı fırsatı kaçırmadı. Ukraynaca’da “Sim” kelimesi “yedi” anlamına geldiğinden, seçtiği yeni isim kampanya şartlarını fazlasıyla karşılıyordu. İsim değişikliği sadece 2 dolara mal oldu, ama karşılığında 850 dolarlık yepyeni bir iPhone’un sahibi oldu. Ailesi ve arkadaşları bu kararı ilk başta garip karşılasa da, sonrasında destek verdiler. Turin ise ileride çocuk sahibi olduğunda eski ismine dönmeyi planladığını söyledi.

Bu olay tekil bir örnek değil. Markalar, dikkat çekmek ve viral etki yaratmak için zaman zaman sınırları zorladığı kampanyalar, dünyanın dört bir yanında benzer tepkiler doğurdu. İnsanların ismini değiştirmesi gibi sıra dışı örnekler, tüketici davranışlarıyla pazarlama stratejilerinin nasıl iç içe geçebileceğini gözler önüne seriyor.

Tayvan’da “Somon Kaosu”

2021 yılında Tayvan’daki bir suşi zinciri, adında “somon” kelimesi geçen herkese ve arkadaşlarına sınırsız suşi sunacağını duyurdu. Kampanya büyük ilgi gördü ve tam 331 kişi adını “Dans Eden Somon” ya da “Somon Rüyası” gibi ifadelere çevirdi. Ancak Tayvan yasalarına göre bir kişi hayatı boyunca en fazla üç kez isim değiştirebiliyor. Bu nedenle bazı katılımcılar, kampanya sonrası eski isimlerine dönemedi. Ülkede bu olay, basın tarafından “Somon Kaosu” olarak adlandırıldı.

İsmini markaya çevir, ödülü kap

Benzer örnekler farklı ülkelerde de yaşandı.

• Kanada: Dört kişi, lastik üreticisi Dunlop’un kampanyası kapsamında soyadlarını “Dunlop-Tire” olarak değiştirdi ve kişi başı 6.250 dolar ödül kazandı.
• ABD: Subway, adını markaya çeviren bir kişiye ömür boyu ücretsiz sandviç hediye etti.
• İngiltere: Bir hayran, ünlü bir aksiyon filmi karakterinin ismini yasal olarak aldı ve 1.000 dolarlık ödül kazandı.
• Almanya: Ülkenin  en büyük havayolu şirketi Lufthansa, 2013 yılında 42 İsveçlinin ismini “Klaus-Heidi” olarak değiştirdiği bir kampanya düzenledi. Kazanan kişi, Berlin’e uçak bileti ve bir yıllık ücretsiz daire kiralama hakkı kazandı. Bu kişi, Michael Klaus-Heidi Andersson olarak kayıtlara geçti.

Bu örnekler, pazarlamanın sınırlarını sorgulatırken ne denli yaratıcı – ve kimi zaman tartışmalı – olabileceğini gösteriyor. Aynı zamanda insanların kendilerini ifade etme biçimleriyle tüketim kültürünün nasıl iç içe geçtiğini de gözler önüne seriyor. Sonuç olarak, bir isim sadece bir kimlik değil; bazen bir iPhone bazen de sınırsız suşi anlamına gelebiliyor. Bunu normal karşılayan, destek olanlar kadar sorumsuzca bulan, kişiliğini çıkarları için değiştirmek olarak görenler de var. 

Bir isim, yalnızca bir kimlik göstergesi mi? Yoksa bir iPhone, sınırsız suşi ya da maddi ödüller uğruna geçici bir pazarlık unsuru mu? 

Peki siz ne düşünüyorsunuz? İsminizi değiştirmeniz karşılığında ne kadar ileri gidebilirdiniz?

Yazar: Sinem Bardakcı

Kaynaklar:

• https://www.abc.net.au/news/2016-10-31/would-you-change-your-name-to-iphone-7-to-get-a-free-product/7979698 
• https://www.standard.co.uk/news/world/ukrainian-man-changes-name-to-iphone-7-to-receive-apple-smartphone-a3381806.html 
• https://mashable.com/article/iphone-7-man-changed-name 
• https://globalnews.ca/news/3031916/man-changes-name-to-iphone-7-to-win-an-iphone-7/ 
• https://apnews.com/ukrainian-man-renames-himself-iphone-7-to-win-the-phone-a38632f717454c829c1a24b403e68aad 
• https://www.theguardian.com/world/2022/may/27/taiwanese-people-stuck-with-the-name-salmon-after-sushi-promotion
• https://edition.cnn.com/2023/07/29/business-food/subway-name-change-raffle-trnd/index.html