Foto: Unsplash, Red Shuheart

Tarihin en yakından izlenen ve en kapsamlı şekilde belgelenen çatışmalarından biri olan Rusya-Ukrayna savaşı, kaydedilen en korkunç ancak aynı zamanda inanılmaz derecede nadir ve çarpıcı savaş görüntülerinden bazılarını da kayıtlara geçiriyor. Tank savaşlarından siper savaşlarına, savaş uçağı veya insansız hava araçlarıyla yapılan hava muharebelerine kadar askeri odaklı sosyal medya kanalları ve toplulukları, çatışma bölgesinden çarpıcı videolar ve görüntülerle dolu.

Öte yandan, bu tür içeriklerin çokluğu ve doğrulamadaki nesnel zorluklar, aldatmacaların, dezenformasyonun ve diğer yanıltıcı materyallerin sıklıkla gözden kaçmasına neden olabiliyor. Bu bağlamda, yakın zamanda sosyal medyada paylaşılan bir görüntü şüphe uyandırdı. Alışılmadık bir şekilde burnu dikey olarak yukarı doğru bakan bir savaş uçağının inişini gösteren görüntüler çok fazla ilgi çekti ve birçok kişi bunun gerçek olup olmadığını merak etti.

Su-27 “kobra inişi” videosu gerçek mi?

Rus savaş uçağı Su-27’ye ilişkin bir paylaşım X’te tartışma başlattı. Geçtiğimiz günlerde bir kullanıcı, “Su-27’nin Amiral Kuznetsov uçak gemisine havalı inişi” notuyla bir video paylaştı. Videoda savaş jetinin uçak gemisinin pistine (uçuş güvertesi olarak biliniyor) dik bir şekilde manevra yaparak indiği görülüyor.

İlgili video:

Aslında bu video bu yılın başından bu yana sosyal medyada farklı dillerde paylaşım yapan çok sayıda hesap tarafından paylaşıldı. Farklı platformlarda farklı hesaplar tarafından defalarca kez dolaşıma sokulan videonun toplam görüntülenme sayısı milyonu buldu. Peki, gerçekten de Rus savaş uçağı Su-27, uçak gemisine kobra manevrasıyla iniş yaptı mı?

Öncelikle, söz konusu görüntünün gerçek olmadığını belirtelim. Savaş uçağı Su-27’nin savaş gemisine “kobra manevrasıyla” aniden dikey pozisyona geçerek iniş yaptığı görülen video aslında Dijital Savaş Simülatörü oyunundan alıntı.

Simülasyondan alınan orijinal video, ilk olarak 12 Şubat’ta Instagram’da “MasterArm” adlı bir DCS sanatçısı tarafından paylaşıldı ve videonun açıklamasına “Su-27 Cobra İnişi” başlığını attı. Ayrıca “dcs” ve “simulator” gibi etiketler koyarak gerçek olmadığını gösterdi.

Bu arada, “Dijital Savaş Simülatörü” (Digital Combat Simulator-DCS) adlı oyun, kullanıcılarına gerçekçi hava savaşı simülasyonları sunuyor. Bu ve benzeri oyunlardan kesitler, sosyal medyada sık sık “gerçekmiş” gibi paylaşılıyor.

Kobra inişi nedir?

Foto: Pixabay, Steve Portugal

Peki, “kobra manevrası” nedir? Su-27 olduğu iddia edilen savaş uçağı simülasyonunda “kobra inişi” dikkat çekiyor. “Kobra inişi”, pilotun, uçağın hızını ve iniş mesafesini azaltmak için uçağın “burnunu” aniden kaldırıp uçağı tamamen dikey konuma getirdiği “kobra manevrası”nın bir varyasyonu olarak karşımıza çıkıyor. Bu manevra gerçek hayatta, özellikle it dalaşında (dog fight) düşman uçaklarını altından geçirmek için kullanılır.

Bununla birlikte, şimdiye dek gerçek hayatta herhangi bir savaş uçağının kobra manevrasıyla bir uçak gemisine iniş yaptığına ilişkin görüntü bulunmuyor. Fakat bazı uçaklarla tecrübeli pilotların kobra manevrası yaptığını biliyoruz.

“Pugachev’in kobrası” olarak da bilinen (Sovyet pilot Viktor Pugachev popülerleşmesini sağlamıştır) bu hareket, pilotlardan yüksek düzeyde beceri gerektirir ve çok sınırlı sayıda uçakla yapılabilmektedir.

Bu manevra bazen hava gösterilerinde gerçekleştirilse de gerçek savaşlarda kullanıldığı henüz doğrulanamadı ve üstelik askeri uzmanlar savaşlarda yararlı olabileceğini düşünmüyor.

1960’lı yıllarda İsveçli pilotların Saab 35 savaş uçaklarını uçururlarken, pilotların uçağın kontrolünü kaybetmesine yol açabilen “deep stall” nedeniyle ölmelerini önlemek için bulduğu düşünülen kobra manevrası, yakın zamanda Top Gun filminin devam serisinin vizyona girmesiyle tekrar kamuoyunun gündemine geldi. “Top Gun: Maverick”te Tom Cruise’un canlandırdığı karakter, bir düşman uçağının geçmesine izin vermek için uçağı sert bir şekilde frenleyerek bir F-18 savaş uçağıyla bu manevrayı gerçekleştiriyor. Gerçekte ise F-18’ler kobra manevrası yapabilen uçaklar arasında gösterilmiyor fakat modernize edilmiş modellerle bunun mümkün olduğunu öne süren bazı iddialar bulunuyor.

Yorum bırakın

İDDİALAR VE GERÇEKLER…

Hayatımızın birçok alanında uzun yıllar etkisi olabilecek iddiaların peşinden gidiyor gerçekleri araştırıyoruz.

~ İddialar ve Gerçekler Ekibi